Onrust om gebruik van vervuild slib bij aanleg Marker Wadden

Uitkijktoren op het hoofdeiland van de Marker Wadden. Fotostudio Wierd

Lelystad - Tot nu toe was het een welles-nietesspelletje maar dat is voorbij, meent Annemieke van Straaten. Zij roept al lange tijd dat de Marker Wadden feitelijk niets meer zijn dan een baggerdepot met vervuild slib en granuliet.

Klasse Industrie

Annemieke van Straaten kreeg via WOB-verzoeken documenten van Rijkswaterstaat en de Inspectie Leefomgeving en Transport over de aanleg van de natuureilanden in het Markermeer. 'Het staat er zwart op wit: een lading slib uit de zeesluis van IJmuiden, Klasse Industrie'.

En beheerder Natuurmonumenten zegt het tegenovergestelde: bij de aanleg van de natuur in het Markermeer - een project dat zorgt voor natuurherstel - is schoon zand, klei en slib gebruikt uit datzelfde Markermeer voor de aanleg van nieuwe eilanden.

'Ik geloofde dat niet', zegt Van Straaten die met haar Stichting Annemieke vooral bekend is vanwege haar inspanningen voor de grote grazers in de Oostvaardersplassen.

Bijna geen vis meer

Ze postte midden in de nacht op de Markerwaarddijk, om te controleren wat schepen die volgens haar hun AIS (automatisch identificatiesysteem waarmee vaartuigen te volgen zijn) hadden uitgezet, nou precies uitspookten. Ze huurde een huisje op één van de eilanden en trok met de Volendamse visser Patrick Schilder op, die constateert dat in het ooit zo visrijke gebied na de aanleg van de eilanden ineens bijna geen vis meer te vinden is.

Ze vindt dat de mooie verhalen over natuurherstel niet kloppen. 'Ik vraag me af hoe je de waterkwaliteit van het Markermeer verbetert door slib en bagger Klasse Industrie te gebruiken voor de aanleg van de Marker Wadden'.

Bewijs voor vervuild materiaal

Van Straaten staat niet alleen. Het Flevolandse Statenlid Gert-jan Ransijn (JA21) is bezig met dezelfde exercitie: speuren in de dikke stapel documenten. Ook hij vond bewijs voor vervuild materiaal uit de Zeesluis en de Nieuwe Waterweg.

Slibdepot in plaats van 'prachtige natuur'

Ransijn gaat er opnieuw vragen over stellen aan Gedeputeerde Staten van Flevoland. 'We hebben er eerder vragen over gesteld maar kregen toen als antwoord dat er lokaal slib wordt gebruikt. We hebben toen nog expliciet een vraag gesteld over gebruik van granuliet en toen kregen we als antwoord: ja, maar dat was maar één schip. En nu blijkt dat er ook slib bij zit van het uitdiepen van het water bij IJmuiden. In elk geval 30.000 ton heb ik gevonden. Hoe kan dat nou! Natuurmonumenten zegt: wat een prachtige natuur. Maar misschien kun je het beter omschrijven als een slibdepot'.

[De tekst gaat verder na de foto]

Dode vissen en dode vogels

Visser Patrick Schilder maakt zich grote zorgen. Hij heeft al drie keer aan de bel getrokken, bij de NVWA, de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit. 'We vonden allemaal dode vissen en dode vogels', zegt hij.

Natuurmonumenten geeft toe dat er bij de aanleg van de Marker Wadden op beperkte schaal grond van andere plekken is gebruikt. Voor de eerste fase van het project is ongeveer 33 miljoen kuub zand, klei, slib en veen gebruikt uit de vier winputten in het Markermeer, meldt een woordvoerster van Natuurmonumenten. 'De overige toegepaste grond komt uit de omgeving. Drie procent uit Markermeer en twee procent uit IJsselmeer, Eemmeer en omgeving Amsterdam. Daarmee levert Marker Wadden ook een bijdrage aan hergebruik van grondstoffen'.

Wettelijk toegestaan

In 2016 is inderdaad een beperkte hoeveelheid zand uit de zeesluis van IJmuiden gebruikt met klasse industrie gebruikt, aldus Natuurmonumenten. Het gaat volgens de organisatie om ongeveer 13.600 kubieke meter, aangebracht als onderlaag onder een van de duinen. 'Dit gebruik is destijds door Boskalis gemeld en wettelijk toegestaan. Vanaf 2017 is alleen materiaal dat gekwalificeerd is als Achtergrondwaarde (AW) of klasse A toegepast'.

Annet van Aarsen

Nieuws

menu