Column Kees Bakker | Werk Cyril Lixenberg is onderdeel van het landschap en de geschiedenis van Dronten

Kunstwerk van Cyril Lixenberg in Dronten. Foto: Fotostudio Wierd

Er is iets vreemds aan de hand met de beelden van Cyril Lixenberg in Dronten, wat mij betreft.

Laat ik eerlijk zijn: ik kende het verhaal achter de werken niet. Ik kende de werken. Wie kent ze niet? Die werken hoorden voor mij bij Dronten en mijn jeugd. Ze zijn zo gewoon geworden op de plekken waar ze staan in het Drontense landschap, dat ze er onderdeel van uit zijn gaan maken. Dat is op zich al een prestatie en een compliment, volgens mij.

Eigendomsoverdracht

Ik leerde het verhaal achter de werken pas kennen toen de gemeente tijdens een officieel moment in 2016 achttien van de werken die men tot dan toe in bruikleen had, officieel overnam. Bij de eigendomsoverdacht in het gemeentehuis waren de kinderen van Cyril, Dana en Onno, aanwezig en na afloop kreeg ik een prachtig boek over Lixenberg mee.

Jeugdherinneringen

Maar tijdens het schrijven van verhalen over Lixenberg deze zomer, verhalen die horen bij de tentoonstelling die binnenkort in De Meerpaal te zien is, kwam ik tot een merkwaardige ontdekking. Zoals ik net al schreef: de werken van Lixenberg maken deel uit van mijn jeugdherinneringen aan Dronten. Wij zijn als gezin in 1976 in Dronten komen wonen. In 1987 ben ik weggegaan uit Dronten, om te gaan studeren in eerst Enschede en later Zwolle. Ik kwam in het begin in de weekenden nog wel vaak thuis, zeker de eerste twee jaar van studeren in Enschede, maar daarna bouwde ik mijn eigen leven op. Mijn ouders bleven in Dronten wonen, mijn broer woont er nog, dus ik kwam en kom en nog vaak, maar dat is anders dan dat je er woont.

Ik kwam er tot mijn stomme verbazing achter dat al die werken van Lixenberg die nu zo gewoon en vertrouwd zijn geworden, er in mijn jeugd helemaal nog niet stonden. De eerste drie beelden bij Ketelhaven zijn pas in 1989 geplaatst, en geloof me: dat heb ik in die tijd niet meegekregen. In mijn studietijd was ik met andere dingen bezig.

Is dat geen merkwaardig fenomeen? Dat kunstwerken in de openbare ruimte zo gewoon zijn geworden, dat ze deel uit zijn gaan maken van je jeugdherinneringen, terwijl ze er toen dus nog helemaal niet waren?

Wat mij betreft is dat het grootste compliment dat je kunst in de openbare ruimte kunt geven.

Tong van Lucifer

Ik denk ook dat er een kleine revolte uit zou breken als de werken zouden verdwijnen. Je zag dat bij ‘de Tong van Lucifer’ op de Knardijk in Lelystad. Toen het beeld eerst beschadigd was door de bliksem en later door vandalisme, en het verdween van de dijk voor reparatie, brak elke keer in Provinciale Staten de discussie weer los of het beeld wel terug moest komen. Aangezwengeld door de SGP, die het beeld godslasterlijk vond en zich er door gekwetst voelde. Maar in Lelystad wilde niemand dat beeld missen, ook niet voor de duizenden euro’s die de reparatie zou kosten. Dat beeld hoort bij Lelystad, was de gedachte. Als je over de A6 rijdt en Lelystad nadert, is het een landmark dat staat voor thuiskomen.

Zo is het ook met de beelden van Lixenberg. Die horen zo bij Dronten, die zijn zo onderdeel geworden van het landschap en de geschiedenis, die vallen niet meer weg te denken.

Voorrecht

En dan ervaar je het, en dat meen ik echt, als een voorrecht als je verschillende verhalen mag optekenen over Cyril Lixenberg en hoe de beelden hier gekomen zijn, van Drontenaren die hem hebben gekend en meegemaakt. Dat geeft verdieping aan de werken die ik toch al mooi vond. Het maakt de beleving anders. En het maakt dat ik elke keer dat ik er langs rij of fiets met iemand die de verhalen niet kent, die verhalen met veel plezier zal vertellen.

Dat is ook een beetje een cliffhanger.

Volgende week in de FlevoPost meer over die verhalen en de tentoonstelling . Zodat ook u de beelden misschien met een andere blik gaat zien.

Crowdfunding

Er is ook een publicatie over het werk van Cyril Lixenberg in de maak. Hierin zijn onder meer de verhalen van bewoners, de foto’s van Dana Lixenberg en een geactualiseerde routekaart langs de beelden in de openbare ruimte van Dronten opgenomen. Voor die publicatie loopt nog een crowdfunding. Drontenaren en bedrijven die de werken van Lixenberg herkennen, waarderen en een warm hart toedragen, wordt gevraagd daar aan mee te doen. Dat kan via deze link .

Nieuws

menu