Van Casteren toch opgelucht na beslissing OM

Lelystad - 'De fles champagne is net ontkurkt', lacht schrijver Joris van Casteren. Het Openbaar Ministerie (OM) heeft besloten geen vervolging in te stellen naar hem wegens smaad. Drie mensen hadden een klacht ingediend, naar aanleiding van Van Casterens boek 'Lelystad'. Het OM acht die aanklachten echter niet ontvankelijk.

Door Kees Bakker Ofschoon Van Casteren op het nieuws van de aanklacht wegens smaad destijds luchtig reageerde, is hij nu toch opgelucht. 'Fijn dat ik er vanaf ben. Ik voel me nu weer iets steviger in mijn schoenen staan, want ik heb wel eens het idee dat het vandaag de dag in Nederland alle kanten uit kan gaan.' Het OM stelt dat van de drie aanklachten er twee niet ontvankelijk zijn vanwege 'overschrijding van de wettelijke termijn'. De klacht had moeten worden ingediend 'binnen drie maanden na kennisname van het feit'. Bij de derde aangifte concludeert het OM dat er geen sprake is van wettig en overtuigend bewijs is van strafbare feiten die de grenzen van de vrijheid van meningsuiting zouden hebben overschreden. De officier van justitie heeft niet alleen gekeken naar de als kwetsend ervaren passages, maar naar de volledige inhoud van het boek. Hij concludeert dat 'Lelystad' de ontwikkeling van Lelystad, als stad in opbouw, beschrijft. 'Deels vanuit feitenonderzoek en deels vanuit de subjectieve beleving van de schrijver die in Lelystad opgroeit. In zijn verantwoording in het boek staat dat alles in het boek waar gebeurd is. Volgens de officier van justitie heeft de schrijver dit als volgt bedoeld: wat ik in dit boek schrijf is mijn interpretatie van de werkelijkheid', aldus het OM in een verklaring. Drie personen die in het boek van Van Casteren voorkomen, voelden zich gegriefd. Ondanks het feit dat de schrijver hen een andere naam had gegeven, vonden zij dat zij duidelijk herkenbaar waren, en voelden zij zich in het boek afgeschilderd als 'a-sociaal'. Tochtig steegje 'Het is belachelijk dat dit een half jaar heeft moeten duren. Ik dacht ook: 'Hoe langer het duurt, hoe moeilijker het wordt voor het OM om met niks te komen'. Maar dat blijkt dus mee te vallen. 'Dit is een zwarte dag voor Lelystad', schrijft iemand op Facebook. Nou, dat zal dan wel, maar ik ben blij.' Een moment later neemt de literaire geest van de schrijver toch even de vrije loop. 'Er is wel een hoop gedoe geweest rondom mijn boek. Het wordt tijd voor een rehabilitatie. Misschien kan er in het centrum een tochtig steegje naar me worden genoemd...', lacht hij. Bijna een citaat uit 'Jacob Olle' van Herman van Veen: 'Er is een pad naar hem genoemd, want een straat kon er niet af'. Van Casteren was dit weekend nog met een bescheiden versie van één van zijn tours in Lelystad. De tour voert langs plekken uit zijn boek. In januari gaf de schrijver aan te zijn gestopt met die tours, omdat er bij de organisaties die de rondritten organiseerden (City Marketing en Lowlands) bedreigingen waren binnengekomen. Dat zou er toe leiden dat bepaalde hofjes niet meer zouden worden aangedaan tijdens de tour, en daar paste de schrijver voor. 'Maar zondag was op verzoek van een aantal mensen, die rechtstreeks contact met mij hadden opgenomen. Het stak mij dat City Marketing naar aanleiding van die 'klachten' toen zei 'Oh, dan gaan we daar niet meer heen'. Dat vind ik niet juist. Ik wil me niet laten intimideren, zeker niet nu deze uitspraak er ligt van het OM. Dus als mensen mij benaderen voor een tour, en zelf vervoer regelen, doe ik dat graag!' Overigens heeft de schrijver net een nieuw boek uit, 'Het zusje van de bruid', goed voor een lovende recensie in de Volkskrant. Mooie timing dus: terwijl het ene hoofdstuk van het vorige boek kan worden afgesloten, dient een nieuw hoofdstuk zich aan. 'Nou, 'Lelystad' loot nog wel even door hoor. En mijn nieuwe boek gaat over een heel ander onderwerp. Dus....'