Natuurpark Lelystad krijgt nieuw otterverblijf

Lelystad - Het otterverblijf in Natuurpark Lelystad wordt vernieuwd. Het streven is om het eind 2018 klaar te hebben.

Het Flevo-landschap heeft ontwerper Erik van Vliet in de arm genomen om - met de beperkte middelen die er zijn - iets moois van het nieuwe otterverblijf te maken. ‘Beter welzijn voor de dieren en meer beleving voor de bezoeker’.

Erik van Vliet van Zoo Design heeft al vele jaren ervaring met het ontwerpen van dierverblijven in dierentuinen en natuurparken in binnen- en buitenland.

Slingerpaden

Een eerste schets van het toekomstige verblijf, ontstaan na een brainstormsessie met de beheerders, is veelbelovend. Slingerpaden maken de route langer. En onderweg valt er voor de bezoekers meer te beleven: een strandje met ‘ottersporen’ en ‘voedselresten’, een pontjesbrug van boomstammen, ‘stepping stones’. En dan is het publiek nog niet eens aanbeland bij het otterverblijf.

‘Ik vind dat de bezoeker eerst een beetje dwalen; het ‘wetland’-gevoel krijgen. Het gaat niet meer om dieren in een menselijke omgeving, maar om mensen die te gast zijn in otterland’, vertelt Van Vliet. De ontwerper werkt daarom ook veel met natuurlijk materiaal of met materiaal dat er natuurlijk uitziet.

Beheerder Hans Boekhoff van Het Flevo-landschap: ‘Het blijft altijd spannend of je de dieren ook daadwerkelijk te zien krijgt. Het zijn solitaire dieren die aan de randen van de dag leven. De ene keer laten ze zich zien en op het andere moment juist weer niet. Er zijn genoeg plekjes waar de otters zich kunnen schuilhouden’.

[De tekst gaat verder na de foto]

 

Open inkijken

Om de kans op een waarneming van otters groter te maken en ze tegelijkertijd ongestoord hun gang te laten gaan, heeft Erik van Vliet in zijn ontwerpschets ook ruimte gemaakt voor open inkijken. Het publiek kan hier het ottergebied zien, zonder dat er een hek voor staat. Een damwand zorgt ervoor dat de otters niet kunnen ontsnappen. Er is zelfs een otterschuilplaats met inkijk. ‘Hier kun je de otter wel zien, maar de otter de bezoeker niet’.

Hans Boekhoff: ‘Het gebied moet een natuurlijker uitstraling krijgen. Zo zullen de rasters minder dominant in beeld zijn’.

Onder het plankier in het centrum van het ottergebied zijn nu nog de nachtverblijven van de otters. Die worden verplaatst naar het achterste gedeelte van het gebied, waar het rustiger is. In de ontwerpschets van Erik van Vliet is het plankier opengewerkt. Je kunt er nog steeds bovenop staan, je kunt er ook onder komen. ‘Daar zou een ruimte kunnen komen voor bijvoorbeeld educatieve presentaties’.

De otters in het otterverblijf worden niet meer uitgezet in de vrije natuur. ‘Daarvoor zijn ze te gewend geraakt aan de mens’, legt Hans Boekhoff uit. ‘Deze exemplaren worden hier oud’. Om de genetische kwaliteit van de otters in de vrije natuur in stand te houden, is het nog wel nodig dat er af en toe ‘vers bloed’ bij komt. ‘De otters die hiervoor worden gebruikt verblijven op een andere plek in het Natuurpark, zo veel mogelijk in afzondering’, legt de beheerder uit.

[De tekst gaat verder na de foto]

 

Otterweesjes

Het otterverblijf krijgt in de toekomst een rol houden bij de opvang van otterweesjes. Dit zijn ottertjes waarvan de ouders zijn overleden, bijvoorbeeld bij het oversteken van wegen.

Vanuit de moerassen in de Kop van Overijssel koloniseerde de otter Flevoland. Na de Noordoostpolder volgden Oostelijk en Zuidelijk Flevoland. ‘In 2012 werden otterkeutels aangetroffen buiten het otterverblijf in Natuurpark Lelystad. En die bleken niet van een ontsnapt exemplaar te zijn’, vertelt Jeroen Reinhold van Landschapsbeheer Flevoland. Hij monitort samen met vrijwilligers de otterpopulatie in Flevoland. Ze moeten het vooral doen met ottersporen, uitwerpselen, want het schuwe dier laat zich zelden zien. ‘Ik heb in al die jaren één keer een otter in levenden lijve gezien’.

DNA-onderzoek

Als de uitwerpselen vers zijn, kan er DNA-onderzoek worden gedaan. Dat gebeurt bij Alterra in Wageningen. Jeroen Reinhold: ‘Zo weten we nu zeker dat er tien otters in Flevoland rondlopen. Maar daarmee onderschatten we waarschijnlijk het werkelijke aantal. Twintig zou een mooi aantal zijn’.

Kruisingen van waterwegen en autowegen zijn vaak knelpunten voor de otter, die flinke afstanden te voet aflegt. Om verkeersslachtoffers te voorkomen, worden duikers onder wegen aangelegd en speciale loopplanken geplaatst. ‘Dat kunnen we niet overal doen, dus we moeten kijken welke locaties het meest urgent zijn’.

Kijk voor meer informatie op de website van Het Flevo-landschap.