Afvalinzameling Lelystad moet veel beter

Lelystad - Wat wordt de ambitie als het gaat om het scheiden van afval? De cijfers blijven in Lelystad ver achter, maar voor er plannen worden gemaakt om dat te verbeteren, moet eerst de richting worden bepaald.

Van 53 naar 70 procent

Op dit moment wordt 53 procent van het afval gescheiden. In 2020 moet dat zeventig procent zijn. ‘Er verdwijnt nog zo’n 140 kilo afval per inwoner per jaar bij het restafval dat gescheiden kan worden,’ zegt wethouder Elly van Wageningen.

Het gaat dan bijvoorbeeld om gft-afval, dat in de groencontainer thuishoort, papier dat eigenlijk voor de blauwe bak bestemd is, en plastic, dat in verzamelcontainers in de stad wordt ingezameld.

Het Rijk heeft gesteld dat in 2015 60 tot 65 procent van het afval gescheiden moet zijn, oplopend naar 70 procent in 2020.

Consequenties

‘We hebben dus nog een lange weg te gaan. Het gaat hier niet om een verplichting, maar er zijn wel consequenties als je er niet aan voldoet,’ aldus de wethouder Zo wordt bijvoorbeeld gedacht aan een toeslag op afval dat verbrand moet worden. Als Lelystad dus niet aan de norm voldoet, gaat de inwoner dat merken in de portemonnee.

Met raad in gesprek over nieuw afvalplan

Wethouder Van Wageningen wil daarom met de gemeenteraad in gesprek over een nieuw afvalplan. ‘Er zijn  vier keuzes, variërend van niets doen tot een afvalloze stad. Het college kiest voor het op één na hoogste ambitieniveau: 75 procent van het afval scheiden.’

Maar de keuze is aan de gemeenteraad. ‘Wat het financieel gaat betekenen, weten we nog niet. Dat kunnen we pas uitrekenen als de gemeenteraad een keuze heeft gemaakt,’ zegt de wethouder.

Mensen aanspreken op gedrag

Duidelijk is in ieder geval dat de afvalinzameling geoptimaliseerd kan worden. Voor een deel zal dat moeten gebeuren door mensen aan te spreken op hun gedrag en te wijzen op het gevolg van het niet-scheiden. En door het beter scheiden van afval te belonen.

‘De preek, de wortel en de zweep. De preek bestaat uit het werken aan een duurzame samenleving. De wortel is de lagere afvalstoffenheffing die gaat gelden als er beter ingezameld wordt. En de zweep? Ja, dat kan een rode kaart zijn als men het afval niet op de juiste manier aanbiedt.’

Nieuwe manieren

Los van die drie-eenheid zijn er natuurlijk ook nog nieuwe of andere manieren van inzamelen. ‘We zouden het plastic huis-aan-huis kunnen ophalen. In Dronten doet men dat met plastic zakken die aan lantaarnpalen gebonden kunnen worden. Je kunt ook denken aan omgekeerd inzamelen, waarbij aan huis papier, gft en plastic wordt ingezameld, en het restafval naar verzamelcontainers moet worden gebracht.’

Met het laatste is in andere steden ook al ervaring opgedaan. Ook valt te denken aan een diftarsysteem, waarbij precies kan worden bepaald hoeveel iemand in de afvalcontainer gooit en de rekening daarvoor dus op maat is.

Als de 140 kilo afval per inwoners die nu nog niet gescheiden wordt, wel wordt gescheiden, scheelt dat Lelystad 10.000 ton afval voor de vuilverbrander per jaar. Dat scheelt met de huidige tarieven 700.000 euro per jaar.

Rode kaart

Of de wethouder zelf wel eens een rode kaart heeft gehad? ‘Ja, één keer,’ bekent ze schoorvoetend. ‘Ik had de container verkeerd aan de weg gezet. Dus werd die niet geleegd. Daar leer je wel van, hoor....’