Mooi resultaat van gezamenlijke inspanning en van pionieren

Lelystad - ‘Het mooiste is dat dit het resultaat is van een gezamenlijke inspanning. Ik ben er trots op dat we dit met z’n allen hebben gedaan.’

Net voor het zomerreces heeft Provinciale Staten ingestemd met de ‘Regionale Energie Strategie’ (RES) en gedeputeerde Jop Fackeldey is vooral trots dat dit een gezamenlijke inspanning is. Maar die strategie, die liegt er ook niet om.

Regionale opgave

Dat overheden druk zijn met de overschakeling van energie uit fossiele brandstoffen naar energie uit duurzame bronnen, zal niemand ontgaan zijn. Uit het Klimaatakkoord dat in 2019 door het Kabinet is afgekondigd vloeit voort dat dertig regio’s in Nederland een bod moeten doen: hoeveel energie kunnen zij opwekken uit duurzame bronnen als wind en zon en wat is daarmee de bijdrage aan de nationale doelstelling?  In Nederland zijn de afspraken van Parijs uit 2015 uitgangspunt voor het Klimaatakkoord. Ook Nederland streeft naar 49 procent uitstootreductie van broeikasgassen in 2030 en 95 procent in 2050, beide met als referentiejaar 1990. ‘Toevallig is het zo dat Flevoland als provincie één regio is, één van die 30.’

Aanzienlijk bod

Het bod van Flevoland is aanzienlijk. In 2030 moet ten minste 35 terawattuur (TWh) duurzame elektriciteit geproduceerd worden in Nederland. Het bod van Flevoland is daar 5,81 TWh van voor haar rekening te nemen, oftewel een zevende van de landelijke opgave. ‘Eerlijk is eerlijk: we zitten al een flink eind op de weg om daar te komen. We hebben een regioplan Wind voor oostelijk en zuidelijk Flevoland, waarmee de komende jaren nieuwe windmolenparken worden gebouwd met hogere windmolens die meer elektriciteit opleveren, en waardoor de oudere windmolens kunnen worden afgebroken en de versnippering in het landschap kan worden tegengegaan,’ zegt Fackeldey.

Maar al is het bestaand beleid, het is wel beleid en een doelstelling waar alle zes de Flevolandse gemeenteraden, het Waterschap en Provinciale Staten hun handtekening onder hebben gezet. ‘En dat is best iets om trots op te zijn, want dat is niet vanzelfsprekend en zal ook niet in al die dertig regio’s zo snel en soepel gaan.’

Zichtbaar en merkbaar

De gevolgen van de RES zullen ook voor iedere Flevolander zichtbaar en merkbaar zijn. ‘Voor wat betreft de windmolens wordt er al volop gebouwd of worden de voorbereidingen getroffen, omdat de procedures in de meeste gevallen al gelopen zijn. Daar zal de inwoner van merken dat het beeld van over het landschap verdeelde solitaire windmolens zal veranderen. Daarvoor in de plaats komen een aantal windparken, waarin de windmolens meer geclusterd in een gebied bijeen zullen staan.’ Het beeld van Flevoland als provincie met veel windmolens zal daardoor volgens Fackeldey niet direct veranderen, maar het typische Flevolandse landschap komt hiermee wel beter naar voren.

Voor wat betreft de zonneparken is de provincie aan zet als het gaat om het buitengebied en de gemeenten als het gaat om de bebouwde kom. ‘Het eerste deel van de 500 hectare grondgebied die ingevuld kan worden met zonneparken zit ook al voor een groot deel in procedure. Na het reces voeren we het gesprek over een tweede deel van 500 hectare.’

Inpassen in landschap

Voor het buitengebied geldt dat er geen vruchtbare landbouwgrond mag wijken voor zonneparken en dat het goed ingepast moet worden in het landelijke beeld van de omgeving. ‘Kijk bijvoorbeeld naar de Solar Carport van 35 hectare die op de parkeerterreinen van Lowlands gebouwd wordt. Dat is een mooi voorbeeld van dubbel gebruik van grond voor twee mooie doeleinden. Maar ook langs infrastructuur als wegen of spoor kan het goed ingepast worden.’

Fackeldey voorziet dat de invulling van de zonne-energie en de discussie over waar er wel en waar er geen zonneparken kunnen komen, politiek tot flinke debatten zal leiden. ‘De meningen lopen er over uiteen. Toch zal de impact van de zonneparken op het landschap en daarmee ook op de beleving van inwoners van dat landschap minder groot zijn dan die van windmolens.’

Pioniersgeest

Is Flevoland niet het braafste jongetje van de klas, als het bod al in een zevende van de nationale doelstelling in duurzame energie voorziet? ‘Nou, ik denk dat het iets anders zit,’ zegt Fackeldey. ‘Flevoland is en was altijd al een koploper als het gaat om bijvoorbeeld windenergie. Dat komt toch door de pioniersgeest die hier in het DNA zit van ondernemers en inwoners. Want die windmolens kwamen er omdat agrarische ondernemers daar brood in zagen.’

‘Dat wij nu al zo ver zijn komt dus doordat we er ook vroeg mee begonnen zijn. En het past bij Flevoland, als jonge en vooruitstrevende provincie. Dus het heeft niets met braaf te maken, maar wel met investeren in de toekomst.’

Kees Bakker