Kubus 40 jaar: Kunst en cultuur als bindmiddel

Lelystad - In Lelystad werken verschillende kunstdisciplines al 40 jaar nauw met elkaar samen. Daarnaast is het zo dat ieder kind op de basisschool in aanraking komt met kunst en cultuur.

Dit klinkt heel vanzelfsprekend, maar dit is het niet. Werknemer van het eerste uur Niek Sonneveld en Kubus-directeur Akke Wiersma blikken met elkaar terug op 40 jaar Centrum voor Kunstzinnige Vorming (CKV).

‘Vanaf het begin van het CKV in Lelystad werken we in de volle breedte, zowel binnenschools als buitenschools. Voor de jaren zeventig en jaren tachtig was dat heel vernieuwend’, zegt Niek Sonneveld. Niek woonde eind jaren zeventig in Rotterdam. Hij begeleidde er leraren die muzieklessen op school gaven.

“Kom eens bij ons in Lelystad uitleggen hoe je dit doet”, zei directeur Gerard Kempers tegen me. En dat deed ik. Kempers was een bevlogen en enthousiaste man met een leuke visie. Toen hij vroeg of ik bij het CKV in Lelystad wilde gaan werken, deed ik dit’, lacht Niek.

Kansen

‘In Lelystad begonnen we helemaal opnieuw en dat bood veel kansen. Ik wist immers hoe het ook kon. In Rotterdam waren de fusies tussen onder andere dans- en muziekscholen moeizame processen. In Lelystad begonnen we met een schone lei. En daar ging ik dan samen met Gerard langs de scholen… Hij als slagwerkdocent en ik als consulent’, vertelt Niek.

‘We waren (en zijn!) ervan overtuigd dat cultuuronderwijs van wezenlijk belang is voor de ontwikkeling van kinderen en jongeren’, vertelt Akke Wiersma. ‘Op school leren kinderen vanzelfsprekend taal en rekenen en veel ouders vinden het belangrijk dat hun kind op een sport gaat. Maar lang niet alle kinderen krijgen vanuit huis creatieve vaardigheden mee. Terwijl je alle drie de elementen (’brains’, sport en creativiteit) nodig hebt voor je ontwikkeling.’

‘Het is leuk om te dansen, muziek te maken, te schilderen of samen aan een musical te werken. Maar je leert er ook veel van’, zegt ze enthousiast. ‘Je leert samenwerken, jezelf presenteren en je ontwikkelt zelfvertrouwen. En hoe tof is het om van iemand tips en tricks te krijgen om een YouTube nummer nog beter te kunnen naspelen en dan ook nog samen in een bandje?’, zegt ze.

Niet vanzelfsprekend

Akke woonde eind jaren zeventig als tiener in Stadskanaal. ‘Wij kregen geen lessen in kunst en cultuur op school, zoals in Lelystad. Gelukkig hebben mijn ouders ervoor gezorgd dat ik er wèl mee in aanraking kwam in mijn vrije tijd’, vertelt ze. ‘Maar voor mijn vriendinnen was dit niet zo. Daarom is het zo goed dat in Lelystad ieder kind dankzij Kubus in zijn of haar schoolloopbaan in aanraking komt met kunst en cultuur in de klas.’

Niek bladert door oude foto’s. ‘In de jaren zeventig kwam je in een doorsnee muziekschool voor muziekles. Niet meer en niet minder. In Lelystad kwamen cursisten een keer per week bij elkaar om sámen te spelen, en dat in een gehorig noodgebouw in de Kempenaar. We hadden samen heel veel lol en dit was -hoe vreemd het ook klinkt- uniek!’, lacht hij.

‘Voor danslessen moest je naar ’t Lelycentre. Wat fietsten we in die tijd veel heen en weer!’, zegt Niek. ‘Totdat ons nieuwe gebouw werd geopend, Kubus. We hadden het gevoel dat we een nieuwe winterjas aantrokken. We beschikten over een zaal, ateliers, oefenruimtes en ik had een echt kantoor met een typemachine. En het grote voordeel… we kwamen elkaar allemaal op de gang tegen. Alle functies konden erin!’ ‘Die combinatie in één gebouw ervaren ook onze klanten als een groot pluspunt. Er gebeurt van alles en dat werkt aanstekelijk’, aldus Akke.

Groeien

‘Mensen kunnen ‘groeien’ door kunst. Vanuit kunst en cultuur leveren we een bijdrage aan de ontwikkeling, ontmoeting en beleving van de mensen in de stad. Dat is ook een van de redenen dat ons prachtige onderkomen is verbouwd. Een van de belangrijkste aanpassingen is de nieuwe entree, die ervoor zorgt dat mensen gemakkelijker bij ons binnen komen. De Kubus is voor iedereen!

De een komt het gebouw binnen om bij zijn musicalgroep aan te sluiten, de ander zoekt een creatief begeleider voor zijn kind met een rugzakje, de 60 +-er gaat creatief smullen voor de gezelligheid. Kortom het palet van Kubus is veel breder dan die één op één muziekles, die ieder lijkt te kennen. En wat te denken van de creatieve bedrijfjes als huurders in ons huis: de filmers van ‘Klei, dat zijn wij,’ een schrijfbureau, de Kunstuitleen….we bieden voor ieder een echt heel verschillende plek om je ding te doen..

‘Kunst en cultuur wordt daarnaast steeds vaker als middel ingezet’, legt Akke uit. ‘Zo heeft naar muziek luisteren en op muziek bewegen een positieve invloed op de kwaliteit van leven van eenzame ouderen. En muziek en theater kunnen fantastisch worden gebruikt om de woordenschat van kinderen te vergroten.’

In de wijken

‘In wijken waar kinderen minder makkelijk in aanraking komen met muziek, hebben we al enkele jaren het project Lelystad vol Muziek. Mede dankzij sponsoren kunnen kinderen hier instrumenten uitproberen, lessen volgen in kleine groepjes en is het voor ouders mogelijk om tegen een kleine bijdrage een instrument te huren. Vorige week was er weer een grandioze afsluiting in de theaterzaal met alle musici in de dop: een feest, dat voor veel ouders kennismaken betekent met ons gebouw. Bovendien kent Kubus een nieuwe tak van sport in de wijk: we bieden programma’s op maat aan in enkele Buurtkamers aan de bezoekers, laagdrempelig en gezellig. Ook hier is Kunst eerder een middel dan een doel op zich.

In Lelystad is 45 procent van de inwoners van 6 jaar en ouder actief bezig met muziek, dans en meer. Dit is iets hoger dan het Nederlandse gemiddelde. ‘Hoe dit komt? Het feit dat hier verschillende kunstdisciplines al zo lang met elkaar samenwerken heeft er zeker mee te maken!’, besluit het tweetal.

Reünie en feestavond

In 1979 mocht De Kubus voor het eerst niet alleen cursussen in de vrije tijd aan bieden maar ook aan de slag voor kinderen in het basisonderwijs. Nog voor het huidige gebouw ging een groep bevlogen docenten scholen in om te laten beleven hoe heerlijk het is om samen muziek te maken, te zingen of toneel te spelen. Op 15 juni staat De Kubus hier bij stil en organiseert zij een reünie en een feestelijke avond.

www.dekubuslelystad.nl